ดอกเบี้ยคงที่ (Flat Rate) กับลดต้นลดดอก ต่างกันยังไง คิดเองได้ไหม

เวลาผ่อนสินค้า ผ่อนบัตร หรือกู้เงิน เราจะเจอดอกเบี้ยสองแบบหลัก ๆ คือ ดอกเบี้ยคงที่ (flat rate) กับ ลดต้นลดดอก (effective rate / reducing balance) ตัวเลขอัตราอาจดูเท่ากัน แต่ดอกเบี้ยที่จ่ายจริงต่างกันมาก

ดอกเบี้ยคงที่ (Flat Rate) คิดยังไง

คิดดอกเบี้ยจาก เงินต้นทั้งก้อนตลอดทุกงวด แม้จะผ่อนคืนไปแล้วบางส่วนก็ตาม

ดอกเบี้ยรวม = เงินต้น × อัตราต่อเดือน × จำนวนเดือน

ตัวอย่าง: ผ่อน 30,000 บาท 12 เดือน ดอกเบี้ย 1% ต่อเดือน

• ดอกเบี้ยรวม = 30,000 × 1% × 12 = 3,600 บาท
• ค่างวด = (30,000 + 3,600) ÷ 12 = 2,800 บาท ต่อเดือน

ง่ายและค่างวดเท่ากันทุกเดือน จึงนิยมในการผ่อนสินค้า เช่าซื้อรถ และผ่อนชำระผ่านบัตรเครดิต

ลดต้นลดดอก คิดยังไง

คิดดอกเบี้ยจาก เงินต้นที่ยังค้างอยู่ ในแต่ละงวดเท่านั้น งวดแรกดอกเบี้ยสูง แล้วค่อย ๆ ลดลงเมื่อเงินต้นลด ค่างวดมักตั้งให้เท่ากันทุกเดือน (ส่วนที่เป็นดอกเบี้ยลดลง ส่วนที่ตัดต้นเพิ่มขึ้น)

ตัวอย่างเดิม: 30,000 บาท 12 เดือน แต่ลดต้นลดดอก 12% ต่อปี (1% ต่อเดือน)

• ค่างวดประมาณ 2,665 บาท ต่อเดือน
• ดอกเบี้ยรวมประมาณ 1,986 บาท

อัตราเดียวกัน “1% ต่อเดือน” แต่ดอกเบี้ยรวมต่างกันเกือบ 1,600 บาท

แปลงดอกเบี้ยคงที่เป็นอัตราที่แท้จริง

เพื่อเทียบข้อเสนอให้ยุติธรรม ต้องแปลง flat rate เป็นอัตราแบบลดต้นลดดอกที่ให้ค่างวดเท่ากัน เรียกว่า อัตราดอกเบี้ยที่แท้จริง จากตัวอย่างข้างบน ดอกเบี้ยคงที่ 1% ต่อเดือน 12 งวด เท่ากับลดต้นลดดอกประมาณ 21.5% ต่อปี — เกือบสองเท่าของ 12% ที่เห็น

สูตรประมาณง่าย ๆ คือ อัตราที่แท้จริง ≈ อัตราคงที่ต่อปี × 2 × n ÷ (n + 1) เมื่อ n คือจำนวนงวด (12% × 2 × 12 ÷ 13 ≈ 22%) ถ้าอยากได้ตัวเลขแม่น ใช้ เครื่องคำนวณดอกเบี้ยผ่อน ได้เลย

ควรเลือกแบบไหน

• ถ้าเทียบข้อเสนอ ให้ดู อัตราดอกเบี้ยที่แท้จริง หรือ ดอกเบี้ยรวมเป็นบาท อย่าดูแค่ตัวเลข “% ต่อเดือน”
• ผ่อน 0% ไม่มีดอกเบี้ยก็จริง แต่อาจมีค่าธรรมเนียมหรือราคาสินค้าที่สูงกว่าซื้อเงินสด ลองเทียบราคาสุทธิ
• สินเชื่อลดต้นลดดอกที่ปิดก่อนกำหนดได้ จะประหยัดดอกเบี้ยส่วนที่เหลือ ส่วนแบบคงที่ขึ้นกับเงื่อนไขสัญญา

จดแผนผ่อนให้ไม่หลุด

ใน TangPaiNaiMod ใส่แผนผ่อนครั้งเดียว เลือกแบบดอกเบี้ย (คงที่หรือลดต้นลดดอก) ระบบจะลงงวดให้ทุกเดือน แยกเงินต้นกับดอกเบี้ยให้ และบอกอัตราที่แท้จริงของแผนนั้น ๆ